Uluslararası Enerji Ajansı küresel jet yakıtı arzındaki

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), çarşamba günkü aylık raporunda, rafinerilerdeki yüksek üretim ve artan ihracatın yaz seyahat sezonu öncesindeki arz açığı endişelerini hafiflettiğini duyurdu. Mart ayında ABD günde 2 milyon varili, Avrupa ise 1,3 milyon varili aşan jet yakıtı üretti. Nisan ve mayıs aylarında küresel rafineri çıktıları yukarı yönlü ivmesini korudu.

Sektör, yılın ilk aylarında Hürmüz Boğazı üzerinden gelen sevkiyatların aksamasıyla derin bir kriz yaşadı. Artan maliyetler Avrupa havacılık pazarında yıkıcı etkilere yol açtı. Zenith Airlines ve European Cargo Limited operasyonlarını tamamen durdururken, Lufthansa 20 bin, SAS bin ve KLM 160 uçuşunu iptal etti.

ABD merkezli rafineriler üretimde rekor seviyelere ulaşırken Avrupa pazarına yönelik ihracatını artırdı. Kpler verileri, haziran ayı itibarıyla Avrupa'nın ABD'den günde 136 bin varil, Nijerya'dan ise 127 bin varil alım yaptığını gösteriyor. ABD iç piyasasındaki stokların tarihsel ortalamaların üzerinde kalması ihracat kapasitesini doğrudan destekliyor.

İtalya, Norveç ve Danimarka içindeki tesisler, orta damıtık ürünlerdeki yüksek rafinaj marjlarının etkisiyle kapasite kullanım oranlarını artırdı. Polonya, Belçika ve Almanya merkezli rafinerilerde tamamlanan periyodik bakım çalışmaları bölgesel arzı güçlendirdi. Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA), artan yakıt maliyetleri nedeniyle 2026 yılı sektörel kar beklentisini 23 milyar dolara düşürdü.

IEA raporu, jet yakıtı üretimindeki artışın dizel arzını azaltmadığını doğruluyor. Rafineriler, hidrokracking ünitelerini beslemek amacıyla düşük sülfürlü hammadde alımlarını genişletti. Mevcut piyasa dinamikleri, jet yakıtı fiyatlarının rafineri ürün sepetindeki payını korumasını sağlıyor. Çatışma öncesi seviyelere daralan jet yakıtı ve dizel arası fiyat farkı (regrade) rafineri marjlarını yeniden şekillendiriyor. Dizel üretim karlılığını ölçen crack marjları varil başına 40 dolar sınırında fiyatlanıyor.